Bilgi DAMLASI

Ana Sayfa Mnemotekni Çengel Bulmaca Mnemotekni Kelime Oyunu

ünsüz benzeşmesi

dil bilgisi Türkçe

Yan yana gelen iki ünsüzün boğumlanma nitelikleri bakımından bir uyum içine girmesi

Örnek.
çenber > çember, kitab > kitap

Ayrıca
c ünsüzü → ç ünsüzüne,
d ünsüzü → t ünsüzüne,
g ünsüzü → k ünsüzüne dönüşmesi

45835 kez sorgulandı

Kaynak (13.04.2009-01.07.2020)

İlgili Konu

dil bilgisi

Aynı dil bilgisinden türeyenler

tazip

tebit

tecdit

tecrit

teçhiz

tedip

tehdit

tekaüt

tellak

tellal

temdit

temerrüt

tenasüp

tereddüt

terkip

tertip

tespih

tespit

tevellüt

teyit

‹

›

Türk Dil Kurumu

kaynak

Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil Kurumu olmuştur

231508 kez sorgulandı

İlgili Konu

Bilgi Damlası Kaynaklar

dil bilgisi

başlık

1. isim Bir dilin ses, biçim ve cümle yapısını inceleyip kurallarını tespit eden bilim, gramer. Cümle Al

Ünlü adayı genç şarkıcıların, dil bilgisiyle fazla ilgilenmedikleri ortada.

T. Uyar.

2328 kez sorgulandı

tazip

Arapça (ta:zi:bi)

1. isim, eskimiş Sıkıntıya sokma, üzme.

682 kez sorgulandı

Kaynak (15.04.2010-15.04.2010)

Köken

azap → (`zb + tef`il) → tazib → ünsüz benzeşmesi → tazip

Arapça azap sözcüğünden gelir, azap verme, sıkıntı verme, üzme.

tebit

Arapça

1. isim Ebedileştirme, sonsuzlaştırma.

886 kez sorgulandı

Kaynak (15.12.2009-26.08.2012)

Köken

ebet → (`bd + tef`il) → tebid → ünsüz benzeşmesi → tebit

Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça ebet sözcüğünden gelir.

Aynı kökten türeyenler

müebbet

tecdit

Arapça (tecdi:di)

1. isim, eskimiş Yenileme, tazeleme.

1141 kez sorgulandı

Kaynak (23.02.2010-23.02.2010)

Köken

ciddet → (cdd + tef`il) → tecdid → ünsüz benzeşmesi → tecdit

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ciddet sözcüğünden gelir, yenileme.

tecrit

Arapça (tecri:di)

1. isim Ayırma, ayrı bir tarafta tutma.

2. isim, felsefe Soyutlama.

3. isim, fizik Yalıtım.

4. isim, hukuk Mahkûmu cezasını tek başına çekmesi için diğer hükümlülerden ayırma. Cümle Al

O zaman herkes böyle bir tecride can atardı.

K. Korcan

366 kez sorgulandı

Kaynak (28.05.2014-28.05.2014)

Köken

cerd → (crd + tef`il) → tecrid → ünsüz benzeşmesi → tecrit

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça cerd sözcüğünden gelir, çıkarma, ayırma.

Aynı kökten türeyenler

mücerret

teçhiz

Arapça (teçhi:zi)

1. isim eskimiş Donatma, donatım.

1640 kez sorgulandı

Kaynak (15.08.2014-15.08.2014)

Köken

cihaz → (chz + tef`il) → techiz → ünsüz benzeşmesi → teçhiz

Arapça cihaz sözcüğünden gelir, cihazlanma, donatım.

Aynı kökten türeyenler

teçhizat

tedip

Arapça (te:di:bi)

1. isim, eskimiş Uslandırma, yola getirme, terbiye etme.

851 kez sorgulandı

Kaynak (06.08.2009-06.08.2009)

Köken

edep → (`db + tef`il) → tedib → ünsüz benzeşmesi → tedip

Arapça edep sözcüğünden gelir, edeplendirme, uslandırma.

Aynı kökten türeyenler

müeddep

tehdit

Arapça

1. isim Gözdağı. Cümle Al

Bütün memurlar bu tehditlere gülüp geçiyorlardı.

T. Halman

613 kez sorgulandı

Kaynak (05.08.2017-05.08.2017)

Köken

had → (hdd + tef`il) → tehdid → ünsüz benzeşmesi → tehdit

Arapça had sözcüğünden gelir, haddini bildirme

tekaüt

Arapça (teka:üt)

1. isim eskimiş Emekliye ayrılma.

2. isim eskimiş Emekli. Cümle Al

Emeklilikten evvel aslan gibi olan bir adam, genç yaşında tekaüt edilirse sönüveriyor.

B. Felek

858 kez sorgulandı

Kaynak (06.02.2017-01.04.2021)

Köken

kuud → (k`d + tefâ`ul) → tekaüd → ünsüz benzeşmesi → tekaüt

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça kuud sözcüğünden gelir, oturma, aktif olmama.

tellak

Arapça

1. isim Hamamda hizmet eden ve erkek müşterileri yıkayan erkek.

359 kez sorgulandı

Kaynak (15.10.2014-26.06.2020)

Köken

delk → (dlk + fa``âl) → dellak → ünsüz benzeşmesi → tellak

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça delk sözcüğünden gelir, çok oğuşturan, çok ovan.

tellal

Arapça

1. isim Herhangi bir şeyi, olayı veya bir şeyin satılacağını halka duyurmak için çarşıda, pazarda yüksek sesle bağıran kimse, çağırtmaç. Cümle Al

Annemin çeyizlik eşyasını hamallarla tellallar çarşısına gönderdi.

Y. K. Beyatlı

2. isim Satışlarda aracılık eden kimse.

697 kez sorgulandı

Kaynak (14.10.2014-15.10.2014)

Köken

delalet → (dll + fa``âl) → dellal → ünsüz benzeşmesi → tellal

Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça delalet sözcüğünden gelir, çok fazla gösteren, işaret eden.

Çağrışım

Muhabbet tellalı

temdit

Arapça (temdi:di)

1. isim, eskimiş Uzatma, sürdürme.

1105 kez sorgulandı

Kaynak (08.12.2009-23.01.2014)

Köken

müddet → (mdd + tef`il) → temdid → ünsüz benzeşmesi → temdit

Arapça müddet sözcüğünden gelir, müddet verme, süre verme, uzatma.

temerrüt

Arapça

1. isim eskimiş Dikkafalılık, kafa tutma, direnme.

2. isim eskimiş, ekonomi, hukuk Ek faiz ödememe durumu.

3. isim eskimiş, ekonomi, hukuk Herhangi bir sebebe dayanmaksızın borcu ödememekte direnme, direnim.

433 kez sorgulandı

Kaynak (16.06.2015-16.06.2015)

Köken

merade → (mrd + tefa``ul) → temerrüd → ünsüz benzeşmesi → temerrüt

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça merade sözcüğünden gelir, isyan etme.

tenasüp

Arapça (tena:süp)

1. isim, eskimiş Orantı.

2. isim, eskimiş, edebiyat Birbirleriyle ilgili söz veya kavramların dizelerde toplanması sanatı.

231 kez sorgulandı

Kaynak (06.04.2024-06.04.2024)

Köken

nispet → (nsb + tefâ`ul) → tenasüb → ünsüz benzeşmesi → tenasüp

Arapça nispet sözcüğünden gelir, nispet etme.

tereddüt

Arapça

1. isim Kararsızlık, duraksama. Cümle Al

Bir iki saniye tereddütle gözlerinin içine baktım, dudaklarımı büktüm.

E. İ. Benice.

2233 kez sorgulandı

Kaynak (06.05.2009-07.03.2014)

Köken

ret → (rdd + tefa``ul) → tereddüd → ünsüz benzeşmesi → tereddüt

Arapça ret sözcüğünden gelir, reddolunma, duraksama.

Aynı kökten türeyenler

mütereddit

terkip

Arapça

1. isim, eskimiş Birleşim, birleştirme, bir araya getirme.

2. isim, eskimiş, dil bilgisi Tamlama. Cümle Al

Farsça manasız terkipler yapılıyor.

3. isim, eskimiş, kimya Bileşim.

5 kez sorgulandı

Kaynak (18.06.2021-18.06.2021)

Köken

rukub → (rkb + tef`il) → terkib → ünsüz benzeşmesi → terkip

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça rukub sözcüğünden gelir, üst üste bindirme.

Aynı kökten türeyenler

mürekkep

tertip

Arapça

1. isim Uygun bir sıraya, düzene koyma, sıralama.

2. isim Düzenleniş, sıralanış biçimi, kombinasyon. Cümle Al

Mutfağın yeni tertibi güzel olmuş.

3. isim Düzenleme. Cümle Al

Bu zat, propagandayı tertip ve idareye memur imiş.

Atatürk.

4. isim, tıp Doktorun hastaya verdiği ilaç düzeni.

5. isim Dizgi.

6. isim, mecaz Hile, düzen, komplo.

7. isim, askerlik Askere alınma dönemi.

1445 kez sorgulandı

Kaynak (22.05.2009-19.03.2014)

Köken

rütbe → (rtb + tef`il) → tertib → ünsüz benzeşmesi → tertip

Arapça rütbe sözcüğünden gelir, rütbeleme, sıralama.

Aynı kökten türeyenler

mürettep mürettip

mürettebat

tespih

Arapça

1. isim "Süphanallah" sözünü söyleme.

2. isim Belirli dinî sözleri tekrarlamak veya elde oyalanmak için kullanılan, türlü maddelerden boncuk biçiminde yapılmış, genellikle otuz üç veya doksan dokuz taneden oluşmuş dizi. Cümle Al

İri taşlı tespihinin parmakları arasında arada bir şıkırdaması...

Reşat Nuri Güntekin

3. isim, din bilimi Namaz sonunda “Sübhanallah, elhamdülillah, Allahu ekber” sözlerini otuz üçer defa söyleme.

12 kez sorgulandı

Kaynak (31.10.2023-01.11.2023)

Köken

süphan → (sbh + tef`il) → tesbih → ünsüz benzeşmesi → tespih

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça süphan sözcüğünden gelir.

tespit

Arapça

1. isim Bir şeyi sağlam bir biçimde yerleştirme, yerinden oynamaz duruma getirme, saptama.

2. isim Bir durumu kuşkuya düşürmeyecek biçimde gösterme.

3. isim Belirleme. Cümle Al

Bu şahane tespitlere bazı müdahaleler yapalım.

C. Meriç.

4. isim Sabitleme.

783 kez sorgulandı

Kaynak (12.06.2009-08.04.2024)

Köken

sebat → (sbt + tef`il) → tesbit → ünsüz benzeşmesi → tespit

Arapça sebat sözcüğünden gelir, sebat etme, sabitleme.

tevellüt

Arapça

1. isim, eskimiş İnsanın doğumu, doğduğu zaman.

2211 kez sorgulandı

Kaynak (28.04.2009-01.04.2021)

Köken

veladet → (vld + tefa``ul) → tevellüd → ünsüz benzeşmesi → tevellüt

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça veladet sözcüğünden gelir, doğum.

Aynı kökten türeyenler

mütevellit

teyit

Arapça (teyi:di)

1. isim Gerçekleme.

939 kez sorgulandı

Kaynak (28.02.2014-28.02.2014)

Köken

eyd → (`yd + tef`il) → teyid → ünsüz benzeşmesi → teyit

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça eyd sözcüğünden gelir, güçlendirme.